1 2 SPIS TREŚCI Wstęp ............................................. ..... ............................................. ..................... .... 3 Uwarunkowania ogólne , mieszkańcy Gminy ......... ............................................. ... ....... 4 Finanse Gminy .................................................................. .................... ... ... ......... ... .... 13 S ołectw a ........................ ............. ... .......................................... ................................. 20 Rolnictwo ..................................................................... .................... ......................... 28 Drogownictwo ..................................................................... ................... ................... 3 1 Ochrona środowiska i gospodarka komunalna .............................. .. ........ ...................... 37 Gospodarka mieszkaniowa .................. .. .......................................... ................ ......... ... 43 Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej .................................................................. 4 6 Ochotnicze Straże Pożarne .............................................................................. .. ......... 49 Nieruchomości i planowanie przestrzenne ........................ ...................... ..................... 53 A dministracyjna ................................. ................ ........................................................ 60 Oświata i w ychowanie ..................... ... ........................................................................ 66 Pomoc Społeczna ........................ .. ............................................................................. 80 Nowe zadania Gminy ....................................... ..................................................... .... 89 Zdrowi e ................................. ............. ....................................................................... 9 8 Warsztat Terapii Zajęciowe j ...... ..................................... ............................................ 10 2 Środowiskowy Dom Samopomocy ...... ..................................... ................................... 10 6 Centrum Aktywności Społecznej ... ...................................... ....................................... 1 09 Strzelecki Ośrodek K ul tury ............... ........................................ ................................. 11 3 Bibli oteka ... ....................................... ................................. ...................................... 1 19 Turystyka i kultura fizyczna ....................................................................................... 12 3 Promocja, ochrona zabytków, współpraca z zagranicą i innymi podmiotami ... .. ............ 12 8 Mienie komunalne ... ........... ........................................................................... ... .......... 13 1 Realizacja strategii i programów .................. .. ............................................................. 14 2 3 SZANOWNI PAŃSTWO Mam przyjemność przekazać Państwu Raport o stanie Gminy Strzelce Krajeńskie, który przedstawia najważniejsze wydarzenia i działania w 2022 r. Przybliża wszystkim zainteresowanym gminną politykę przeznaczania środków finansowych na zadania inwestycyjne, usługi publiczne, edukację, potrzeby społeczne, ofertę kulturalną i rekreacyjno - sportową. Mija kolejny rok historii naszej Gminy, który przyniósł nowe doświadczenia związane z toczącą się wojną w Ukrainie. T o na samorządach, osobach prywatnych i organizacjach oparła się pomoc dla pierwszej fali uchodźców. Reakcja naszych mieszkańców, którzy otworzyli swoje serca i domy dla ob ywateli Ukrainy była niezwykła. Za nami trudny rok, wojna na Ukrainie, efekty zmian podatkowych, wzrost cen energii, wysoka inflacja, a w ślad za nią rosnący koszt obsługi zadłużenia. Musieliśmy się zmierzyć z nowymi zadaniami i dużym wyzwaniem organizacy jnym. W tym trudnym okresie nie zrezygnowaliśmy z planów poprawy wygody i jakości życia w naszej Gminie. Na przestrzeni dwunastu miesięcy, przebudowano drogi i remontowano chodniki. Trwały prace budowlane na oczyszczalni ścieków. Zakończono zagospodarowanie plaży w Ośrodku Turystyczno - Wypoczynkowym w Długiem. Jak co roku remontowaliśmy szkoły i przedszkola. Nie wszystkie działania mogły być finansowane z własnego budżetu, dlatego staraliśmy się pozyskiwać fundusze zewnętrzne. Raport o st anie Gminy prezentuje kluczowe obszary funkcjonowania Gminy w ujęciu przekrojowym. Serdecznie dziękuj ę Państwu za wszystkie działania i współpracę , które przyczyniły się do wzmocnienia i ro zwoju naszej lokalnej wspólnoty. Gmina, to społecz ność budująca swo ją tożsamość i więzi, czyniąc ją otwartą i przyjazną. Zapraszam do zapoznania się z „Raportem o stanie Gminy Strzelce Krajeńskie za 2022 rok”. Burmistrz Strzelec Krajeńskich Mateusz Feder 4 UWARUNKOWANIA OGÓLNE , MIESZKAŃCY GMINY 5 G mina Strzelce Krajeńskie zajmuje powierzchnię 31.878 ha, z czego 554 ha przypada na obszar miejski, a 31.324 ha - obszary wiejskie. P ołożona jest w zachodniej części kraju, na północy województwa lubuskiego, w powiecie s trzelecko - drezedeneckim i ma charakter gminy miejsko - wiejsk iej. P ołączona jest z Gorzowem Wlkp. drogą krajową nr 22. Miasto Strzelce Krajeńskie jest ośrodkiem administracji zarówno gminnej, jak i powiatowej 1. Ewidencja ludności i dowody osob iste Według rejestru mieszkańców w 2022 r. w Gminie mieszkało 15 858 osób. W porównaniu z rokiem ubiegłym licz b a ludności zmniejszyła się o 22 1 osób W mieście mieszkało 58 ,3 3 % populacji ogółem, na wsi 41,67 %. Poza miastem znajduje się 36 miejscowości, w tym: 25 wsi, 6 osad, 2 osady leśne i 3 przysiółki. Największą wsią jest Bobrówko z liczbą 770 mieszkańców , a najmniejszą Długie – 72 mie s zkańców. Średnia gęstość zaludnienia w Gminie wynosiła 49,74 osób/km 2 W mieście wyniosła 1669,67 osób/km 2 , na terenie wiejskim 21,09 osób/km 2 Porównując rok ubiegły – 50 osób/km 2 , średnia gęstość zaludnienia w Gminie zmniejszyła się o 0,26 osób/km Liczba mieszkańców , stan na koniec grudnia w lat ac h 201 9 - 2022 2 019 2020 rok Gmina Miasto Wieś Gmina Miasto Wieś Ogółem 16.499 9.588 6.911 Ogółem 16.276 9.504 6.772 Kobiety 8.507 5.056 3.451 Kobiety 8.403 5.015 3.388 Mężczyźni 7.992 4.532 3.460 Mężczyźni 7.873 4.489 3.384 2021 rok 2022 rok Gmina Miasto Wieś Gmina Miasto Wieś Ogółem 16.079 9.367 6.712 Ogółem 15858 9250 6608 Kobiety 8.305 4.961 3.344 Kobiety 8209 4914 3295 Mężczyźni 7.774 4.406 3.368 Mężczyźni 7649 4336 3313 K ażdy obywatel podlega obowiązkowi meldunkowemu. Pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego oraz przebywanie przez okres ponad 3 miesięcy. W stosunku do roku poprzedniego zmniejszyła się liczba osób zameldowanych na pobyt czasowy o 53 oso b y 6 Liczba osób zameldowanych na pobyt czasowy w latach 2019 - 2022 , stan na koniec roku Rok Pobyt stały Pobyt czasowy Ogółem 2019 16 499 245 16 744 2020 16 276 217 16 493 2021 16 079 223 16 302 2022 15 858 170 16 028 Podobnie jak w latach poprzednich Gmina ma w ciąż więcej zgonów niż urodzeń. Z jawisko depresji urodzeniowej utrzymuje się od 2016 roku. Pod względem demograficznym najgorszym rokiem był 2021. W 2022 roku zmarło 175 osób, w tym 56% mężczyzn i 44% kobiet. Choć liczba zgonów wciąż była bardzo wysoka zanotowano mniej o 44 zgony w stosunku do roku 2021, do roku 2020 o 30, a do roku 2019 mniej o 37. Najwięcej zgonów było w pierwszy m kwartale – 56. Prawie dwie trzecie zgonów dotyczyło osób powyżej 60 roku życia. Zmarło 12 osób w wieku d o 40 lat, 62 w wieku 41 - 60 lat oraz 101 w wieku 61 lat i więcej. W minionym r oku na świat przyszło 95 dzieci, w tym 45,3% dziewczynek i 54,7% chłopców. Liczba urodzeń stopniowo spada, a miniony rok przyniósł dalszy spadek. W porównaniu do ubiegłego roku il ość narodzin spadła o 23 dzieci, do roku 2020 o 40 dzieci , a do 2019 o 76. Na jwięcej urodzeń - 29 było w III kwartale Dynamika urodzeń i zgonów, stan na koniec grudnia w latach 2019 – 2021 Zgodnie z definicją stosowaną przez Główny Urząd Statystyczny , współczynnik dzietności: „oznacza liczbę dzieci, które urodziłaby przeciętnie kobieta w ciągu całego okresu rozrodczego (15 - 49 lat) przy założeniu, że w poszczególnych fazach tego okresu rodziłaby z intensywnością obserwowaną w badanym roku, tzn. przy przyjęciu cząstkowych współczynników płodności z tego okresu za niezmienne”. Przyjmuje się, że jeżeli współczynnik dzietności oscyluje w przedziale 2,10 - 2,15, można mówić o tzw. prostej zastępowalności pokoleń. Oznacza to, że w przyjętej sytuacji każda kobieta w wieku rozrodczym ro dzi średnio n ieco więcej niż dwójkę dzieci. W naszej Gminie , w 2022 roku współczynnik dzietności wyniósł 0,027 tzn., że na 1000 kobiet w wieku rozrodczym urodziło się 27 dzieci, a przelicznik ten powinien Rok Urodzenia Zgony Mężczyźni Kobiety Razem Mężczyźni Kobiety Razem 201 9 85 86 171 104 108 212 2020 58 77 135 115 90 205 2021 63 55 118 119 100 219 2022 62 43 95 98 77 175 7 zawierać się w przedziale od 2100 do 2150. W 2021 rok u na 1000 kobiet w wieku rozrodczym urodziło się 32 dzieci, w 2020 r. – 36, a w 2019 r. – 45 dzieci. Współczynnik przyrostu naturalnego w 2022 roku wyniósł - 5 ‰, wobec - 6,3‰ w poprzednim rok u. Odpowiada to przyrostowi naturalnemu - 5 osób na każde 1000 mieszkańców Gminy. W ogólnej liczbie mieszkańców Gminy kobiety stanowią 51,76% społeczeństwa, a współczynnik feminizacji wynosi 107 ,3 kobiet przypadających na 100 mężczyzn. Jest on zróżnicowany nie tylko przestrzennie, ale również według grup wiekowych. W mieście współczynnik feminizacji wynosi 113,3 a na wsi 99,45 kobiet w przeliczeniu na 100 mężczyzn. W przedziale na dziesię cioletnie grupy wiekowe zauważa się pewną prawidłowość w zakresie struktury płci. Do grupy wieko wej 41 - 50 lat liczba mężczyzn jest większa - 4940 niż liczba kobiet - 4733 , ponieważ chłopców rodzi statystycznie więcej niż dz iewczynek i współczynnik feminizacji wynosi 95,8 kobiet w przeliczeniu na 100 mężczyzn. Natomiast od grupy 51 - 60 lata widoczna jest przewaga kobiet - 3476 nad mężczyznami - 2809 , która naras ta wraz z wiekiem społeczeństwa, współczynnik feminizacji wynosi 1 23,7. Statystyka w przedziale na dziesięcioletnie grupy wiekowych, na koniec grudnia 2022 roku Przedział wiekowy Ilość kobiet Ilość mężczyzn Współczynniki feminizacji - liczba kobiet w przeliczeniu na 100 mężczyzn do 10 lat 726 736 98,6 11 – 20 lat 873 894 97,65 21 – 30 lat 842 840 100,2 31 – 40 lat 1136 1186 95,78 41 – 50 lat 1156 1184 97,63 51 – 60 lat 985 954 103,2 61 – 70 lat 1235 1091 113,19 71 – 80 lat 849 603 140,79 81 i powyżej 407 161 252,79 Wpływa na to większa średn ia długość trwania życia kobiet i większa umieralność mężczyzn. Nadwyżka liczby kobiet nad liczbą mężczyzn w starszych grupach wiekowych jest znacznie większa niż nadwyżka liczby mężczyzn nad liczbą kobiet w młodszych grupach wiekowych. Przykładowo, liczba kobiet w wieku 71 - 80 lat jest o ponad 40% większa - 849 niż liczba mężczyzn - 603 w tej grupie wiekowej, a współczynnik feminizacji wynosi 140,79. Natomiast w przypadku grupy wiekowej 81 i więcej lat stosunek liczby kobiet 407 do liczby mężczyzn – 161, przekracza dwuipółkrotnie, przy współczynniku feminizacji 252,79 kobiet przypadających na 100 mężczyzn. 8 Ewidencja ludności, w ramach wykonywanych zadań w 2022 r. udostępniła 243 da nych z rejestru mieszk ańców, 182 danych z rejestru PESEL, wydała 318 zaś wiadczeń z rejestru mieszkańców i 1 6 zaświadczeń z rejestru PESEL, 2 decyzje o odmowie udostępnienia danych z ewidencji ludności, 24 decyzje w sprawach meldun kowych, dokonano 748 zameldowań i wymeldowań na pobyt stały i czasowy, 66 osobom na dano nr PESEL oraz usunięto 4887 niezgodności w aplikacji ŹRÓDŁO. W ubiegłym roku w ydano 1398 dowo dów osobistych, unieważniono 98 dowodów, wydano 139 zaświadczeń o unieważnieniu do wodu osobistego, udostępniono 25 danych z Rejestr Dowodów Osobistych oraz potwierdzono 2 kserokopi i dowodu osobistego za zgodność z oryginałem. Mobilna stacja urzędnika – jes t t o rozwiązanie dla osób starszych, obłożnie chorych czy z niepełnosprawnością, które nie mogą osobiście złożyć wniosek o wydanie dowodu osobistego w U rzędzie lub nie mogą go odebrać . Pracownicy urzędu za pomocą mobilnej stacji mogą pobrać odciski p alców w miejscu pobytu mieszkańca , a podczas wydania dowodu je zweryfikować. Przenośna stacja pozwala , także aktywować warstwę elektroniczną do kumentu poza U rzędem. Strzelce Kraj jako miasto powiatowe obsługuje w tym zakresie cały P owiat Strzelecko – Drezdenecki. W 2022 roku poza Urzędem wydano 4 dowod y osobist e – 2 w Strzelcach i po 1 w Drezdenku i Dobiegniewie. Każdy, kto mieszka w Polsce, powinien pamiętać o tym, że jest obowiązek meldunkowy. Dotyczy on obywateli polskich oraz cudzozie mców. Obowiązek meldunkowy to nie tylko zameldowanie się w miejscu pobytu stałego lub czasowego, ale też wymeldowanie się z tych miejsc. O obowiązku meldunkowym mówi się także w kontekście zgłoszenia wyjazdu za granicę i zgłoszenia powrotu z wyjazdu z zagranicy. Obowiązek meldunkowy dotyczy wszystkich osób mieszkających w Polsce, bez wyjątku. Osoby, które nie mają zdolności do czynności prawnych lub mają ograniczoną zdolność do czynności prawnych, powinny być zameld owane przez rodziców, opiekunów prawnych lub opiekunów faktycznych. Nikt nie może być zameldowany w dwóch miejscach na pobyt stały lub czasowy, ale można równocześnie mieć meldunek stały i czasowy. W ubiegłym roku przeprowadzono 30 postępowań wyjaśniających w sprawach meldunkowych, które zakończyły się wydaniem 24 decyzji administracy jnych i wymeldowaniem 16 osób z adresu pobytu stałego. Liczba wniosków o wymeldowanie złożonyc h przez właścicieli nie ruchomości wyniosła 17, z czego 9 osób zostało wymeldowanych, w jednym przypadku organ Gminy wydał decyzję odmowną, a w 7 przypadkach umorzono postępowanie ze względu na dokonanie wymeldowania przez osobę, której wniosek dotyczył. W 8 przypadkach postępowanie administracyjne zostało wszczęte z urzędu i w 1 przypadku na wniosek prokuratora rejonowego. Prowadzono również czynności wyjaśniające zmierzające do zameldowania jednej osoby. Stały rejestr wyborców obejmuje osoby zameldowane na obszarze Gminy , którym przysługuje prawo wybierania. Z wnioskiem o wydanie decyzji o wpisanie do rejestru 9 wyborców mogą wystąpić: wyborcy stale zamieszkali na terenie gminy bez zameldowania na pobyt stały, wyborcy nigdzie niezamieszkali, stal e przebywający na terenie gminy oraz wyborcy stale zamieszkali na terenie gminy pod innym adresem niż adres zameldowania na pobyt stały. Według stanu na dzień 31 grudnia 2022 r. przy liczbi e mieszkańców wynoszącej 15858 osób, liczba wyb orców ogółem w G minie wyniosła 12882 osób, w tym: wpisanych z urzędu - 12815 , wpisanych na wniosek – 67 Aktualizacja rejestru wyborców pole ga na wyłączaniu kart wyborców - osób zmarłych , zmiany danych wyborcy lub skreśleniu z rejestru wyborców na podst awie otrzymanego postanowienia sądu o kręgowego o pozbawieniu praw wybierania. W ubiegłym roku dokonano 3 tak ich skreśleń z rejestru oraz nie by ło prowadzone żadne postępowanie o wpisanie do rejestru. 2. Urząd Stanu Cywilnego W Urzędzie Stanu Cy wilnego sporządzono w 2022 r. 58 aktów małżeństwa, d okonano rejestracji 9 ślubów zawartych za granicą. 40 małżeństw zawarto w USC, natomiast 18 to śluby konkordatowe kościelne. Trzy pary zdecydowały się n a zawarci e związku małżeńskiego poza budynkiem U rzędu. Małżeństwo zawarli: 47 panien i 53 kawalerów, 18 rozwiedzionych pań i 12 rozwiedzionych panów oraz 2 wdowców i 2 wdowy. Dwie pary odwołały w 2022 r. ceremonię zawarcia związku małżeńskiego. W ubiegłym roku zarejestrowano 40 wzmianek o rozwodzie. S porządzono 1 akt urodzenia i 83 akty zgonu oraz 5, które nastąpiły za granicą. Najczęściej nadawanymi imionami dla dziewczynek były: Hanna, Zofia, Antonina, Julia i Liliana, a dla chłopców: Jan, Mikołaj i Tymon. Spośród zagranicznych aktów urodzeń transkrybowanych przeważały te z Wielkiej Brytanii, Niemiec i Holandii, ale zarejestrowane były również urodzenia dzieci z krajów takich jak: Hiszpania, Szwecja, Rumunia, Litwa, Szwajcaria, Białoruś i Austria. Org anizowano uroczystości, podczas których 15 parom z G miny Strzelce Krajeńskie wręczono medale za wspólne wytrwanie w związku małżeńskim co najmniej 50 lat. Rejestracja stanu cywilneg o , stan na koniec grudnia w latach 2021 - 2022 Czynność 2022 2021 Sporządzone akty urodzenia 1 1 Transkrypcja zagranicznych aktów urodzenia 33 23 10 Sporządzone akty małżeństwa 58 67 Wzmianki o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód 40 49 Transkrypcja zagranicznych aktów małżeństwa 9 6 Sporządzone akty zgonu 83 105 Transkrypcja zagranicznych aktów zgonu 5 2 Oświadczenia o uznaniu ojcostwa 11 12 Zawarte małżeństwa cywilne 40 45 Zawarte małżeństwa w formie wyznaniowej 18 22 Zaświadczenia do zawarcia małżeństwa wyznaniowego 12 21 Wydane odpisy aktów stanu cywilnego 2067 2114 Migracja z papierowych ksiąg aktów stanu cywilnego do Systemu Rejestrów Państwowych 1245 1170 Organizacja jubileuszy 50 - lecia pożycia małżeńskiego 15 7 Ponadto, w ubiegłym roku przygotowano i przekazano do Archiwum Państwowego w Gorzowie Wielkopolskim, 33 egz. przedwojennych ksiąg stanu cywilnego zawierających akty urodzeń, małżeństw i zgonów dla zakresu lat od 1910 do 1941 r. i sporządzonych w urzędach stanu cywilnego miejscowości z terenu dawnego powi atu strzeleckiego ( Landkreis Friedeberg Neumark ), tj. Strzelce Krajeńskie, Gościmiec, Drezdenko, Łęgowo i Przynotecko. 3. K walifikacja wojskowa W czerwcu ubiegłego roku dla naszych mieszkańców , ujętych w ewidencji wojskowej została przeprowadzona kwalifikacja wojskow a. Dotyczyła ona przede wszystkim mężczyzn urodzonych w 2003 roku, a także roczników starszych, którzy nie mogli isę stawić na kwalifikację w latach poprzednich oraz kobiet, które uzyskały wykształcenie na kierun kach medycznych, weterynarii i psychologii. Na kwalifikacji określana była zdolność fizyczna i psychiczna do pełnienia służby wojskowej oraz wydawana była książeczka wojskowa. Dla mieszkańców naszej Gminy, Powiatowa Komisja Lekarska wydała 59 orzeczeń leka rskich określających zdol ność do czynnej służby wojskowej dla 57 mężczyzn i dla 2 kobiet. W grupie wezwanych do kwalifikacji, 58 badanych otrzymało najwyższą kategorię zdrowia „A”, a jedną osobę uznano za niezdolną do odbywania służby w czasie pokoju – kat egoria „D”. S t awiennictwo osób z rocznika podstawowego wyniosło 87%, rocznika starszego 27%, a w przypadku kobiet 100%. Najczęstszą przyczyną nieobecności był pobyt poza granicami kraju lub pobyt w zakładzie zamkniętym. W jednym przypadku wydano postanowienie o przymusowe doprowadzenie kwali fikowanego p rzez policję. 11 4. Bezrobocie W ubiegłym roku, na koniec grudnia 2022 r. w ewidencji urzędu pracy znajdowało się 43 0 os ób bezrobotnych , w tym 251 kobiet, które stanowiły 58 % ogółu zarejestrowanych. W stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego liczba bezrobotnych zmniejszyła się o 6 2 osoby. Zarejestrowanych z prawem do zasiłku było 78 osób, tj. 1 8 % ogó lnej liczby bezrobotnych. W 2021 r. wskaźnik ten wynosił 19 % Ogółem zarejestrowani, stan na koniec grudnia w latach 2021 - 2022 Wyszczególnienie Bezrobotni Bezrobotni z prawem do zasiłku Ogłółem Kobiety Ogółem Kobiety 2021 rok Miasto Strzelce Krajeńskie 249 146 52 34 Gmina Strzelce Krajeńskie 243 149 40 22 Razem 492 295 92 56 2022 rok Miasto Strzelce Krajeńskie 2 13 13 1 3 3 16 Gmina Strzelce Krajeńskie 2 17 120 4 5 20 Razem 4 3 0 2 51 7 8 36 Wzrost (+) lub spadek ( - ) do analogicznego okresu roku ubiegłego - 6 2 - 44 - 1 4 - 2 0 Dane z Urzędu Pracy w Strzelcach Krajeńskich Osoby długotrwale bezrobotne to osoby, które pozostają w rejestrze łącznie przez okres ponad 12 miesięcy w ciągu ostatnich 2 lat, z wyłączeniem okresów odbywania stażu i przygotowania zawodowego dorosłych. W roku 2022 długotrwale bezrobotnych było 172 osób , co stanowi 40% ogółu zarejestrowanych. L iczba ta zmniejszyła si ę o 58 osób, w porównaniu z rokiem ubiegłym. Bezrobotni do 30 roku życia stanowią 26,5 %, ogółu zarejestrowanych, w tym kobiety 19,5%, a powyżej 50 roku życia 31,6%, w tym kobiety 11%. Bezrobotnych bez kwalifikacji zawodowej było w granicach 27,4%, w tym kobiet 17,4%. Gmina na tle powia tu - ogółem zarejestrowani, stan na koniec grudnia 2022 roku Wyszczególnienie Bezrobotni Bezrobotni z prawem do zasiłku Dłutrwale bezrobotni Ogłółem Kobiety Ogółem Kobiety Ogólem Kobiety Gmina Stare Kurowo 140 87 19 13 73 53 Gmina Zwierzyn 92 56 12 7 27 24 Miasto Dobiegniew 92 57 10 5 123 81 Gmina Dobiegniew 157 91 12 5 Miasto Drezdenko 278 144 44 2 3 2 31 1 47 Gmina Drezdenko 229 143 31 19 12 Miasto Strzelce Krajeńskie 213 131 33 16 172 118 Gmina Strzelce Krajeńskie 217 120 45 20 Razem: 1418 829 206 108 6 26 4 23 Wzrost (+) lub spadek ( - ) do analogicznego okresu roku ubiegłego - 148 - 70 - 49 - 47 - 151 - 80 Dane z Urzędu Pracy w Strzelcach Krajeńskich Stopa bezrobocia w powiecie w 2022 roku, w grudniu wyniosła 9,4% . W tym s amym czasie w roku 2021 wyniosła 10,4%. Natomiast w styczniu 2023 roku była na poziomie 10,3%. W końcu grudnia 2022 r. stopa bezrobocia dla województwa lubuskiego wyniosła 4,4%, a dla Polsk i 5,2%. Wojewódzki wskaźnik natężenia bezrobocia był o 0,8 punktu procentowego mniejszy od wskaźnika krajowego. Najwyższą stopę bezrobocia odnotowano w powiatach: • strzelecko - drezdeneckim – 9,4%, • wschowskim – 7,7%, • zielonogórskim (ziemskim) – 7,7%. Najniższą odnotowano w powiatach: • gorzowskim (grodzkim) – 2,2%, • słubickim – 2,2%, • zielonogórskim (grodzkim) – 2,5%. 5. Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej W Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, na dzień 23 stycznia 2023r. r. było 2.268 wszystkich wpisów dla głównego miejsca wykonywania działalności, w tym: 817 było aktywnych, 1 wpis to nierozpoczęta działalność, 31 wpis ów dotyczyło działalności prowadzonej wyłącznie w formie spółki/spółek cywilnych, w 228 przypadkach działalność była zawieszona, a wykreślonych zostało 1.191 przedsiębiorców. W ubiegłym roku został o zweryfikowan ych i przesłan ych 456 wniosków do CEIDG. 13 FI NANSE GMINY 14 Budżet Miasta i Gminy na rok 2022 został uchwalony przez Radę Miejską w dniu 17 grudnia 2021 roku. Założone dochody wynosiły 85.256.474,78 zł, wydatki przyjęto w wysokości 94.383.376,78 zł. Deficyt budżet u wyniósł 9.126.902 zł. Rozchody budżetu ustalono na kwotę 3.651.875 zł. Przychody budżetu ustalono na kwotę 12.778.877 zł. W wyniku dokonywanych zmian w trakcie 2022 roku budżet gminy w zakresie planowanych dochodów zamknął się kwotą 108.707.148,50zł a w zakresie planowanych wydatków kwotą 123.518.341,90 zł. Wykonanie dochodów budżetowych wyniosło w wysokości 100.690.994,07zł , co stanowi 92,63% planu rocznego, natomiast wykonanie dochodów bieżących wyniosło 92.985.376,09 zł , co stanowi 92,85% planu. Pla nowany deficyt został zwiększony do wysokości 14.811.193,40 zł. Plan przychodów został zwiększony do kwoty 18.463.068,40zł. Plan rozchodów wynosił niezmiennie 3.651.875,00 zł. Planowany deficyt wykonano w wysokości 11.244.200,44zł. Różnica między planowanym deficytem a wykonanym wyniosła 3.566.992,96 zł. Wykonanie niższego deficytu od planowanego wynika z niezrealizowania pełnego planu wydatków bieżących, niezrealizowania części wydatków majątkowych, niższego wykonania przychodów zwr otnych a także pozyskania dofinansowania zewnętrznego do części planowanych wydatków własnych. Dochody budżetowe zostały zrealizowane w wysokości 100.690.994,07zł (w roku poprzednim - 91.161.377,73 zł , w roku 2020 - 85.237.069,06 zł, w roku 2019 - 81.016 .808,77 zł ), co stanowi 92,63% planu, natomiast wydatki wyniosły 111.935.194,51zł (w roku poprzednim - 90.925.979,01 zł, w roku 2020 - 86.026.015,29 zł, w roku 2019 - 83.944.148,67 zł ), co stanowi 90,62% planu rocznego. Rozcho dy budżetu wyniosły 3.651.875 , zł (w roku poprzednim 2.702.500 zł, w roku 2020 - 2.090.000 z ł , w roku 2019 - 2.905.310 zł ) i zostały przeznaczone na s płatę zobowiązań wynikających z umowy kredytowej zawartej z Bankiem Polskiej Spółdzielczości SA w wysokości 1.651.875 zł oraz z Bankiem Gospodarstwa Kr ajowego w wysokości 2.000.000 zł. Zaplanowane przychody w wysokości 18.463.068,40 zł wykonane zo stały w kwocie 15.084.023,88 zł , co stanowi 81,70%. Wykonanie przychodów pochodziło z kredytu zaciągniętego w wyniku przeta rgu w BGK wysokości 8.700.000 zł, pożyczki zaciągniętej w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie w wysokości 3.4 00.955,48 zł, niewykorzystanych środków pieniężnych, o których mowa w art. 217 ust.2 pkt 8 ustawy o finansach publicznych w wysokości 121.912,04zł oraz wolnych środków, o których mowa w art. 217 ust. 2 pkt 6 ustawy o finansach publicznych w wysokości 2.861.156,36 zł. Wysokość zobowiązań na koniec roku wyniosła 32.236.955,48 zł (na koniec p oprzedniego roku - 23.787.875 zł, na koniec roku 2020 - 21.694.660,36 zł. Zwiększenie 15 zobowiązań na koniec 2022 roku w stosunku do roku poprzedniego wyni osło 8.449.080,48 zł. Na kwotę zobowiązań składają się zobowiązania wobec banków komercyjnych z teg o: LWBS w Drezdenku 3.021.00 zł, Banku Gosp odarstwa Krajowego 25.815.000 zł, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warsza wie – 3.400.955,48 zł. Procentowy wskaźnik wysokości zobowiązań w stosunku do zrealizowanych dochodów na koniec roku wyniósł 32,02% i był wyższy od wskaźnika na koniec roku poprzedniego o 5,93% (w roku poprzednim – 26,09%, w roku 2020 - 25,45% , w roku 2 019 - 25,9%. Na koniec roku Gmina Strzelce Krajeńskie ni e posiadała zobowiązań z tytułu wymagalnych poręczeń i gwarancji. Skutki finansowe obniżenia górnych stawek podatków przez Radę Miejską wyniosły 1 .043.885,65 zł (w roku poprzednim 1.076.100,11 zł , w roku 2020 - 1.080.204,32 zł , w roku 2019 - 1.100.552,24 zł, co oznacza zmniejszenie skutków o 32.214,46 zł w porównaniu do roku poprzedniego. Na podatek rolny przypada 0,00 zł, na podatek od nieruchomości 751 .135,20 zł a na podatek od środków transportowych 292.750,48 zł. Skutki udzielonych ulg i zwolnień wynikające z uchwał R ady Miejskiej wyniosły 0,00 zł, w roku poprzednim - 0,00 zł, w roku 2020 - 0,00 zł. Skutki decyzji wydanych przez organ podatkowy na p odstawie ustawy – Ordynacja podatkowa obliczone za okres sprawozdawczy wyniosły z tytułu umorz eń zaległości podatkowych 553 zł (w roku p oprzednim - 1.615 zł, w roku 2020 - 12. 699,40 zł, w roku 2019 - 4.867 zł ), z tego na podatek rolny przypada kwota 0 zł, na podatek od nieruchomości 553,00zł, na podatek od środków transportowych 0,00 zł, na podatek leśny 0,00 zł. Natomiast skutki rozłożenia na raty i odroczenia terminu płatności podatków wyniosły 5.578,11 zł (w roku poprzednim - 11.690,18 zł, w roku 2020 - 56.591,57 zł, w roku 2019 - 0,00 zł , z tego na podatek rolny przypada 4.822,60 zł, na podatek od nieruchomości przypada 755,51 zł, podatek od środków transportowych 0,00 zł, podatek leśny 0,00 zł. Analizując wykonanie dochodów roku ubiegłego należy zwrócić uwagę na wzrost wykonania bieżących dochodów budżetowych. W roku 2022 dochody bieżące wykonano w wysokości 92.985.376,09 zł (w roku poprzednim - 85.500.937,18 zł, w roku 2020 - 79.314.863,54 zł, w roku 2019 - 74.853.727,75 zł W po równaniu do roku 2021 wzrost dochodów bieżących wyniósł 8,7% (kwotowo wynosi 7.484.438,91 zł). W większości d ziałów wykonano dochody poniżej zakładanej wysokości, z wyjątkiem otrzymania planowanych dochodów z tytułu udziału w podatku od osób fizycznych PI T, podatku od osób prawnych CIT oraz subwencji i dotacji. Istotne znaczenie dla dochodów budżetu gminy mają otrzymane dotacje na programy społeczne realizowane przez gminne jednostki budżetowe. Planowane dochody ze sprzedaży majątku w wysokości planowanej 920.000 zł zrealizowane zostały w wysokości 946.188,96 zł (w r oku poprzednim plan - 432.240 zł 16 wykona no w kwocie 740.552,58 zł, w roku 2020 - 658.482,80 zł, w roku 2019 - 330.631,71 zł) , co stanowi 102,85% planu rocznego. Dochody z tytułu podatku od nieru chomości wyniosły 10.430.729,62 zł (w roku poprzednim - 9.857 705,13 zł, w roku 2020 - 9 163 344,41 zł, w roku 2019 - 8.959.766,83 zł ) , a z tytułu podatku rolnego 2.672.277,99 zł (w roku poprzednim - 2.649.151,51 zł, w roku 2020 - 2.405.422,87 zł, w roku 2019 - 2.208.515,22 zł ). Plan wydatków majątkowych wynosił 25.298.072,88 zł (w roku poprzednim - 14.356.999,87zł, w roku 2020 - 11.075.372,58zł, w roku 2019 - 14.080.085,10zł i został wykonany w wysokości 20.971.358,35 zł (w roku poprzednim - 10.219.223,37zł, w roku 2020 - 9.888.352,03zł, w roku 2019 - 12.219.816,22zł) co stanowi 82,90% planu rocznego. Wydatki związane z obsługą długu gminy wyniosły 1.643.172,39 zł (w roku poprzednim - 241.022,51 zł, w roku 2020 - 303.790,19 zł, w roku 2019 - 4 29.352,61 zł. Znaczny wzrost wydatków związanych z obsługą długu gminy w stosunku do roku poprzedniego spowodowany jest gwałtownym podniesieniem stóp procentowych. Wzrost wydatków wyniósł w stosunku do roku poprzedniego 1.402.149,88 zł. Gmina Strzelce Kr ajeńskie jest członkiem Celowego Związku Gmin SG05 z siedzibą w Starym Kurowie w związku z czym, dochody z tytułu zrealizowanych w danym roku opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz wydatki poniesione na funkcjonowan ie systemu gospodarowania odpadami komunalnymi są w całości pobierane i wykonywane bezpośrednio przez SG05. Najpoważniejszym problemem strony dochodowej i wydatkowej budżetu gminy pozostaje niewystarczające finansowanie z bud żetu państwa zadań ośw iatowych. Wieloletnia Prognoza Finansowa Gminy Strzelce Krajeńskie na r ok 2022 została uchwalona przez Radę Miejską w dniu 17 grudnia 2021 roku. Wieloletnią Prognozą objęto po zmianach w latach 2022 do 2036 dochody bieżące i wydatki bieżące, dochody majątk owe i wydatki majątkowe, wynik budżetu, przeznaczenie nadwyżki i sposób sfinansowania deficytu, przychody i rozchody budżetu, kwotę długu, sposób sfinansowania spłaty długu oraz objaśnienia przyjętych wartości. W podjętej Wieloletniej Prognozie Finansowej Gminy Strzelce Krajeńskie umieszczono także przedsięwzięcia wieloletnie na lata 2022 do 2025 oraz programy, projekty i zadania pozostałe, w tym: związane z programami realizowanymi z udziałem środków, o których mowa w art.5 ust.1 pkt.2 i 3 ustawy o finans ach publicznych. W WPF zawarto także informacją o relacji kształtowania się długu, o której mowa w art. 243 ustawy o finansach publicznych w latach 2022 - 2036. Istotnymi czynnikami wpływającymi na kształtowanie się Wieloletniej Prognozy Finans owej Gminy Strzelce Krajeńskie są: plan i wykonanie dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów budżetu, wysokość zobowiązań w latach poprzedzających uchwalenie WPF i na lata 2022 - 2036, a także stopień realizacji przedsięwzięć stanowiących integralną część Prognozy. 17 W wyniku dokonywanych zmian w trakcie 2022 roku budżet gminy w zakresie planowanych dochodów zamknął się kwotą 108.707.148,50 zł a w zakresie planowanych wydatków kwotą 123.518.341,90 zł. Wykonanie dochodów budżetowych wyniosło w wysokości 100.690.994,07 zł co stanowi 92,63% planu rocznego, natomiast wykonanie dochodów bieżących wyniosło 92.985.376,09 zł co stanowi 92,85% planu. Planowan y deficyt został zwiększony do wysokości 14. 811.193,40 zł. Plan przychodów został zwiększony do kwoty 18.463.068,40 zł. Plan rozchodów wynosił niezmiennie 3.651.875,00 zł. Planowany deficyt wykonano w wysokości 11.244.200,44 zł. Różnica między planowanym deficytem a wykonanym wyniosła 3.566.992,96 zł. Wykonanie niższego deficytu od planowanego wynika z niezrealizowania pełnego planu wydatków bieżących, niezrealizowania części wydatków majątkowych, niższego wykonania przychodów zwrotnych a także pozyskania dofinansowania zewnętrznego do części planow anych wydatków własnych. Rozcho dy budżetu wyniosły 3.651.875 zł i zostały przeznaczone na s płatę zobowiązań wynikając ych z umowy kredytowej zawartej z Bankiem Polskiej Spółdzielczości SA w wysokości 1.651.875 zł oraz z Bankiem Gospodarstwa Kr aj owego w wysokości 2.000.000 zł. Zaplanowane przychody w wysokości 18.463.068,40 zł wykonane zostały w kwocie 15.084.023,88 zł, co stanowi 81,70%. Wykonanie przychodów pochodziło z kredytu zaciągniętego w wyniku przeta rgu w BGK wysokości 8.700.000 zł, pożyczki zaciągniętej w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie w wysokości 3.400.955,48 zł, niewykorzystanych środków pieniężnych, o których mowa w art. 217 ust.2 pkt 8 us tawy o finansach publicznych w wysokości 121.912,04 zł oraz wolnych środków, o których mowa w art. 217 ust. 2 pkt 6 ustawy o finansach publicznych w wysokości 2.861.156,36 zł. Wysokość zobowiązań na koniec roku wyniosła 32.236.955,48 zł Zwiększenie zobowiązań na koniec 2022 roku w stosunku do roku poprzedniego wyniosło 8.449.080,48 zł. Na kwotę zobowiązań składają się zobowiązania wobec ba nków komercyjnych z tego: LWBS w Drezdenku 3.021.000 zł, Banku Gosp odarstwa Krajow ego 25.815.000 zł, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie – 3.400.955,48 zł. Procentowy wskaźnik wysokości zobowiązań w stosunku do zrealizowanych dochodów na koniec roku wyniósł 32,02% i był wyższy od wskaźnika na koniec r oku poprzedniego o 5,93%. Na koniec roku Gmina Strzelce Krajeńskie nie posiadała zobowiązań z tytułu wymagalnych porę czeń i gwarancji. Plan wydatków ogółem wynoszący 123.518.341,90 zł wykonano w wysokości 111.935.194,51 zł co stanowi 90,62%. Wydatki bieżące wykonano w wysokości 90.963.836,16 zł co stanowi 92.61% planu wynoszącego 98.220.269,02 zł. Wzrost wydatków bieżących w porównaniu do roku poprzedniego wyniósł 10.257.080,52 zł (w poprzednim roku 3.679.984,88 zł). W okresie 2022 roku kontynu owano realizację przebudowy i rozbudowy oczyszczalni ś cieków w Strzelcach Krajeńskich, zadania ujętego w Wykazie Przedsięwzięć Zaplanowany koniec przedsięwzięcia , to 2023r. 18 Wykonanie dochodów i wydatków przebiegało zgodnie z planem, za wyjątkiem dochodów podatkowych co spowodowane było skutkami pandemii SARS COV - 2. Spowodowało to konieczność wykonania przychodów zwrotnych w pełnym zakresie zaplanowanych kwot. Rozchody wykonywane były zgodnie z założeniami. Analiza wydatków została sporządzona w oparciu klasyfikację b udżetową, działową. W yróżnionych zostało według działów lub grupy działów : • rolnictwo i leśnictwo – 1 414 023,00 zł, • transport - 5 966 892,32 zł, • turystyka - 4 717 607,76 zł, • gospod arka mieszkaniowa – 2 226 775,16 zł, administracja publiczna, urzędy naczelnych organów władzy państwowej, kontroli i ochrony prawa oraz sądownictwa, działalność usługowa, - plany zagospodarowania przestrzennego i cmentarze oraz obrona narodowa – 9 873 276,77 zł, • bezpieczeństwo publiczne i oc hrona przeciwpożarowa - 323 029,52 zł, • obsługa długu publicznego ora z różne rozliczenia – 1 667 536,18 zł, • oświata i wychowanie oraz edukacyjna opieka wychowawcza – 28 749 628,83 zł, • ochrona zdrowia - 533 891,29 zł, • pomoc społeczna - w tym Śr odowiskowy Dom Samopomocy, rodzina - w tym żłobek, klub malucha oraz pozostałe zadania w zakresie polityki społecznej - 40 061 607,41 zł, • gospodarka komunalna i o chrona środowiska – 12 285 124,51 zl, • kultura i ochrona dziedzictwa narodowego - 3 306 608,22 zł, • kultura fizyczna – 809 193,54 zł. Ogółem dochody wypracowano na poziomie 100.690.994,07 zł , a wydatki wykonano w wysokości 111.935.194,51 zł. Zestawienie pokazuje, że podobnie jak w latach poprzed nich, najwięcej wydatków - 62 % poniesiono na zadania w dwóch działach: pomoc społeczna 36 % oraz oświata i wychowanie 26 %. Porównując wydatki na te zadania do 2021 r. nastąpił spadek o 5,97%. Spadek również odnotowano w gospodarce mieszkaniowej z 5,4% na 2%. Wzrosły natomiast wydatki , w stosunku do roku ubiegłego w turystyce o 3,85% , w gospodarce komunalnej i ochronie środowiska o 4,8% oraz w obsłudze długu publicznego z 0,3% na 1,5%. Na koniec roku dochód na 1 mieszkańca ukształtował się na poziomie 6.349,54 zł, a wydatki na poziomie 7.058,59 zł. 19 1,3 5 4 2 8,8 0,3 1,5 26 0,4 36 11 3 0,7 S truktura wydatków w % Rolnictwo Transport Turystyka Gospodarka mieszkaniowa Administracja Bezpieczeństwo publiczne Obsługa długu publicznego Oświata i wychowanie Ochrona zdrowia Pomoc społeczna Gospdarka komunalna i ochrona środowiska Kultuta Kultura fizyczna 20 SOŁECTW A